Cha/mẹ không nuôi con có quyền thăm nom như thế nào? Bên nuôi con cản trở thì xử lý ra sao? Ông bà có quyền thăm cháu không? Luật HNGĐ 2014 quy định gì?
1. Quyền thăm nom theo luật
Điều 82, 83 Luật HNGĐ 2014: Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở. Bên nuôi con và thành viên gia đình không được ngăn cản việc thăm nom hợp pháp.
2. Bên nuôi con cản trở — xử lý thế nào?
- Lập biên bản ghi nhận (có người làm chứng) mỗi lần bị cản trở
- Gửi đơn đến UBND cấp xã yêu cầu can thiệp
- Khiếu nại đến cơ quan thi hành án dân sự (nếu bản án đã quy định rõ lịch thăm)
- Khởi kiện yêu cầu thay đổi người nuôi con nếu vi phạm nghiêm trọng, liên tục
3. Khi nào quyền thăm nom bị hạn chế? (Điều 85)
- Cha/mẹ không nuôi con bị hạn chế quyền do lạm dụng, bạo hành
- Việc thăm nom ảnh hưởng xấu đến sức khỏe, tinh thần của con
- Đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc thi hành án phạt tù
4. Ông bà nội/ngoại có quyền thăm cháu không?
Có. Điều 83 khoản 3: Ông bà nội/ngoại, anh chị em và người thân của cha/mẹ không nuôi con có quyền thăm nom cháu. Bên nuôi con không được cản trở trái pháp luật.
Cần tư vấn pháp lý miễn phí?
Luật sư Lê Ngọc Nam – CCHN 16933 – Đoàn Luật sư TP.HCM
Quyền Thăm Con Là Quyền Không Thể Tước Đoạt
Điều 82 khoản 3 LHNGĐ 2014: người không trực tiếp nuôi con có quyền thăm nom con mà không ai được cản trở. Đây là quyền pháp lý — người đang nuôi con (kể cả cha mẹ ruột) không được ngăn cản bên kia thăm con.
Hành vi cản trở quyền thăm nom có thể bị xử lý theo Điều 53 Nghị định 144/2021/NĐ-CP: phạt hành chính 5–10 triệu đồng, và có thể dẫn đến yêu cầu xem xét lại quyền nuôi con.
Lịch Thăm Con — Nên Thỏa Thuận Rõ Từ Đầu
Bản án ly hôn thường không quy định cụ thể lịch thăm con — chỉ ghi "bên kia có quyền thăm nom con". Điều này dễ dẫn đến tranh chấp về thời điểm, tần suất, thời lượng. Thực tiễn khuyến nghị: thỏa thuận cụ thể và ghi vào bản án (ví dụ: cuối tuần cách nhau 1 lần, 2 tuần/lần, các dịp lễ Tết luân phiên).
Khi Nào Có Thể Yêu Cầu Hạn Chế Quyền Thăm?
Theo Điều 85 LHNGĐ 2014, Tòa có thể hạn chế quyền thăm con khi người thăm: bị kết án về tội xâm hại tình dục trẻ em, hoặc hành vi thăm nom gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe, tâm lý của con. Đây là biện pháp ngoại lệ — cần chứng minh cụ thể tác động tiêu cực đến con.
